Framtíð vinnu og verkalýðsbaráttu
19. október 202698 fulltrúar LÍV á þingi ASÍ – framtíð vinnumarkaðarins í brennidepli
47. þing Alþýðusambands Íslands (ASÍ) fór fram dagana 14.–16. október 2026 á Hilton Reykjavík undir yfirskriftinni „Framtíð vinnu og verkalýðsbaráttu“. Alls sóttu 98 fulltrúar aðildarfélaga Landssambands íslenskra verslunarmanna (LÍV) þingið, þar sem framtíð vinnumarkaðarins, réttindi launafólks og þær áskoranir sem fylgja örum tæknibreytingum voru í brennidepli.
Á þinginu var lögð rík áhersla á að þær miklu breytingar sem fram undan eru á vinnumarkaði verði nýttar í þágu launafólks og samfélagsins alls. Samþykktar voru ályktanir um efnahagslegt og félagslegt réttlæti, góð störf og réttindi launafólks á breyttum vinnumarkaði, auk menntunar og færniþróunar.
Réttlát umskipti og bætt lífskjör
Eitt helsta viðfangsefni þingsins var hvernig tryggja megi að ávinningur af tækniframförum, gervigreind og sjálfvirknivæðingu skili sér til launafólks en renni ekki eingöngu til fyrirtækja og fjármagnseigenda.
Í ályktunum þingsins kemur fram skýr krafa um að aukin framleiðni leiði til bættra lífskjara, styttri vinnuviku og aukinna lífsgæða. Jafnframt er lögð áhersla á að tæknibreytingar megi ekki leiða til aukins vinnuálags, óöryggis í starfi eða skerðingar á réttindum launafólks.
Þingið kallaði einnig eftir skýrum reglum um notkun gervigreindar á vinnustöðum, meðal annars hvað varðar persónuvernd, eftirlit með starfsfólki og ákvarðanir sem teknar eru með aðstoð stafrænnar tækni. Mikilvægt sé að launafólk hafi raunveruleg áhrif á innleiðingu nýrrar tækni og þróun starfa.
Menntun og starfsþróun lykill að framtíðinni
Sí- og endurmenntun var annað stórt áherslumál þingsins. Með örum breytingum á atvinnuháttum verður sífellt mikilvægara að launafólk hafi tækifæri til að efla þekkingu sína og færni og aðlagast breyttum kröfum vinnumarkaðarins.
Þingið ályktaði að tryggja þurfi öllum launamönnum raunverulegan rétt til náms og starfsþróunar, ásamt fjárhagslegu öryggi á námstíma. Til þess þurfi samstillt átak verkalýðshreyfingarinnar, atvinnurekenda og stjórnvalda.
Áhersla á húsnæðisöryggi og félagslegt réttlæti
Efnahagsleg staða heimilanna og húsnæðismál voru einnig fyrirferðarmikil í ályktunum þingsins. Þar var bent á að verðbólga, háir vextir og þungur húsnæðiskostnaður hafi þrengt að afkomu margra heimila, ekki síst tekjulágra, barnafólks og leigjenda.
Þingið hafnaði því að efnahagslegum áskorunum yrði mætt með auknum byrðum á launafólk, skertri almannaþjónustu eða veikari félagslegum réttindum. Þess í stað var skorað á stjórnvöld og sveitarfélög að tryggja hraðari uppbyggingu öruggs og viðráðanlegs húsnæðis um allt land.
Á þinginu var jafnframt samþykkt stefna í alþjóðamálum þar sem lögð er áhersla á mannréttindi, lýðræði, félagslegt réttlæti og vernd grundvallarréttinda launafólks. Þar var meðal annars varað við vaxandi áhrifum stórfyrirtækja og samþjöppun auðs og valds.
Ný forysta ASÍ kjörin
Á lokadegi þingsins fór fram kjör forseta, varaforseta og miðstjórnar ASÍ til næstu tveggja ára.
Georg Páll Skúlason var kjörinn forseti ASÍ og Halla Gunnarsdóttir, formaður VR, var kjörin 1. varaforseti sambandsins. Guðbjörg Kristmundsdóttir frá Verkalýðs- og sjómannafélagi Keflavíkur var kjörin 2. varaforseti og Berglind Kristófersdóttir frá Flugfreyjufélagi Íslands 3. varaforseti.
Fulltrúar aðildarfélaga LÍV eiga jafnframt sæti í nýkjörinni miðstjórn ASÍ. Þau eru Jónas Yngvi Ásgrímsson, Tómas Gabríel Benjamín og Júlíana Einarsdóttir frá VR, auk Eiðs Stefánssonar frá Félagi verslunar og skrifstofufólks Akureyri.
Sterk þátttaka LÍV í mótun framtíðar vinnumarkaðarins
Með þátttöku 98 fulltrúa aðildarfélaga LÍV á þinginu átti verslunar- og skrifstofufólk öflugan hóp fulltrúa á þessum mikilvæga vettvangi verkalýðshreyfingarinnar.
Ályktanir þingsins marka skýra stefnu ASÍ um að framtíð vinnumarkaðarins verði byggð á félagslegu réttlæti, sterkum réttindum launafólks, auknu atvinnuöryggi og jöfnum tækifærum til starfsþróunar.
Þau viðfangsefni sem þingið fjallaði um snerta ekki síst verslunar- og skrifstofufólk, enda munu tækniframfarir, aukin sjálfvirkni og nýir starfshættir hafa veruleg áhrif á störf og starfsumhverfi þess á komandi árum.
Ályktanir þingsins og greinargerðir sem þeim fylgja má nálgast á þingvef ASÍ.